Fransa’da haftalardır süren toplumsal hareketlilik hafta sonu ülke çapındaki kitlesel gösterilerle yeni bir boyuta ulaştı. Hayat pahalılığı ve yakıt fiyatlarına tepki gösteren sendikalar ile “sarı yelekliler” sokaklara çıkarken, eğitim sistemindeki sorunlara karşı haftalardır eylem yapan öğrenciler de protestolara katıldı. Paris’ten Marsilya’ya birçok kentte polis ile göstericiler arasında çatışmalar yaşandı.
550 bin kişi sokaklara çıktı
Fransa İçişleri Bakanlığının verilerine göre ülke çapındaki protestolara yaklaşık 550 bin kişi katıldı. Paris’teki gösterici sayısının ise yaklaşık 110 bin olduğu belirtildi.
Cumartesi günü ülke genelinde yaklaşık 90 protesto ve yüzlerce farklı eylem yapılması beklenirken güvenlik amacıyla binlerce polis ve çevik kuvvet görevlendirildi.
Yaşanabilecek yağma ve saldırılara karşı birçok kentte mağazalar vitrinlerini panellerle kapattı.
Marsilya’da belediye binasına girdiler
En gergin noktalardan biri Fransa’nın ikinci büyük kenti Marsilya oldu.
Göstericiler güvenlik bariyerlerini kullanarak belediye binasının kapısını zorladı ve bir grup binaya girdi. İçeri giren göstericilerden birinin duvara anarşizmin simgesi olan “A” harfini çizdiği belirtildi.
Gösteriler sırasında kentte bazı mağazaların yağmalandığı ve turizm ofisinin ateşe verildiği aktarıldı. Yaşanan olayların ardından Marsilya’da güvenlik önlemlerinin artırılması gündeme geldi.
Göstericilerden birinin belediye binasına girilirken Fransız Devrimi’ne gönderme yaparak, “Bastille’i alıyoruz” diye bağırdığı belirtildi.
Paris’te Bastille Meydanı karıştı
Başkent Paris’te de protestolar sırasında tansiyon yükseldi.
Bastille Meydanı çevresinde polis, göstericileri dağıtmak için göz yaşartıcı gaz ve cop kullandı. Protestocular ile güvenlik güçleri arasında farklı noktalarda çatışmalar yaşandı.
Fransa İçişleri Bakanlığı, eylül ayı sonundan bu yana süren olaylarda 6 bin 600’den fazla kişinin gözaltına alındığını açıkladı.
Öğrenciler neden protesto ediyor?
Öğrenci gösterileri yaklaşık dört haftadır devam ediyor. Protestoların merkezinde öğretmen eksikliği, kalabalık sınıflar, eskiyen okul binaları, eğitim materyallerine erişimde yaşanan sorunlar ve eğitim maliyetleri bulunuyor.
Ortaöğretim öğrencilerinin de gösterilere katılmasıyla eylemlerin kitlesi genişledi.
Gösterilerin büyük bölümü barışçıl gerçekleşirken bazı kentlerde protestocular ile polis arasında çatışmalar çıktı.
Polis şiddeti iddiaları gündemde
Fransız güvenlik güçleri son haftalarda müdahaleleri nedeniyle de tartışmaların odağında.
15 yaşındaki bir öğrencinin polis tarafından kullanılan plastik mermi nedeniyle gözünü kaybettiği, 14 yaşındaki başka bir öğrencinin ise polis tarafından kullanılan bir ses bombası olduğu belirtilen mühimmatı aldıktan sonra elini kaybettiği iddia edildi. Her iki olayla ilgili soruşturmalar sürüyor.
Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, öğrenci protestolarındaki polis müdahalelerine ilişkin 36 soruşturma açıldığını söyledi. Bunlardan dördünün uzuv kaybına yol açan yaralanmalar, altısının ise ciddi yaralanmalarla ilgili olduğu açıklandı.
Bazı tür ses bombalarının kullanımı askıya alınırken Nuñez, ciddi kent şiddeti yaşanması halinde belirli mühimmatların yeniden kullanılabileceğini belirtti.
937 polis ve jandarma yaralandı
Fransa Başbakanı Sébastien Lecornu, protestoların başlamasından bu yana 937 polis ve jandarmanın yaralandığını açıkladı.
Lecornu ayrıca 248 öğrenci ve 149 eğitim çalışanının da yaralandığını belirterek öğrenci hareketinin bazı bölgelerde “kent şiddeti dalgasına” dönüştüğünü savundu.
Fransa’nın büyük polis sendikalarından Alliance Police Nationale ise güvenlik güçlerine verilen talimatların çelişkili olduğunu öne sürerek devlet hakkında “başkalarının hayatını tehlikeye atmak” gerekçesiyle şikayette bulunacağını duyurdu.
Sarı yelekliler yeniden sokakta
Gösterilere katılan gruplar arasında 2018’de akaryakıt ve dizel vergilerindeki artış planına karşı ortaya çıkan “sarı yelekliler” de bulunuyor.
Aylar boyunca otoyolları, kavşakları ve akaryakıt depolarını bloke eden hareketin 17 Ekim gösterileriyle yeniden güç kazanabileceği yönünde değerlendirmeler yapılıyor.
Bu kez hayat pahalılığı ve yakıt fiyatlarındaki yükseliş sarı yeleklilerin temel protesto başlıkları arasında yer alıyor.
Macron’dan sakinlik çağrısı
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, gösteri hakkına saygı duyulduğunu ancak bunun kişilere ve mülkiyete zarar verilmemesiyle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söyledi.
Macron, “Bu nedenle sakinlik ve saygı çağrısında bulunuyorum. Bu hakların korunması gerekiyor.” ifadelerini kullandı.
Hükümet ayrıca aşırı sol hareketlerin çatışmaları körükleyebileceğini savunurken, Fransa Boyun Eğmeyenler lideri Jean-Luc Mélenchon daha önce destekçilerine “polis şiddetine karşı durma” çağrısı yapmış, ardından barışçıl protesto yöntemlerini desteklediğini belirtmişti.
Kaynak: NationalTurk
